skip to Main Content

Ode aan de mossel

  • Robert Harding
Zeg ken jij de mossel al? Hipstermossel, bodemossel, glamourmossel! Te mooi om op te eten... Een Ode aan de mossel.
Ode Aan De Mossel
Mosselglamour (Foto: Robert Harding)

Zeg ken jij de mosselman, de mosselman, de mosselman? Ja, ik ken de mosselman, die komt uit Scheveningen. Dus samen kennen we de mosselman, maar… kennen we de mossel ook?

Ik heb er goede herinneringen aan vanuit mijn kindertijd. Een gezellige pan mossels op tafel, heel veel sausjes en dan met de ene mossel de andere mossel uit zijn schelp peuteren. Dat de mossel nog andere kwaliteiten heeft buiten ‘lekker smaken’ heb ik mij nooit beseft. In deze Ode aan, een ode aan de bebaarde mossel, de zorgzame mossel en de mossel als boodschapper.

Hipstermossel inspireert wetenschap

De mossel heeft al meermaals de aandacht van wetenschappers gevangen met zijn prachtige baard. Huh, zijn baard? Jawel, de mossel produceert lange, kleverige draden waarmee hij zich aan oppervlakten hecht. Deze ‘mosselbaard’ is zowel robuust als flexibel en zorgt ervoor dat de mossel ondanks heftige golfslagen gehecht blijft aan de rotsen die hij heeft uitgekozen als standplaats.

Met zijn kleverige baard hecht de mossel zich aan oppervlakten (Bron: Volkoomen)

Nu is de combinatie van de eigenschappen sterk, flexibel en watervast een combinatie die wetenschappers uit verschillende disciplines wel op waarde konden schatten. Zo werden de volgende toepassingen gevonden:

N.B. De auteur van deze publicatie gaat er wel vanuit dat de wetenschappers in kwestie zich tijdens hun onderzoek beseften dat zij ongevraagd het betere jatwerk aan het doen waren en hun bebaarde docent met respect hebben behandeld.

Mosselpoep stimuleert biodiversiteit

Mossels zijn natuurlijke filters. Ze zuigen water op met hun kieuwen, nemen de eetbare deeltjes op en ‘poepen’ het gefilterde water weer uit samen. Je zou haast zeggen leuk voor ze, maar je kunt beter zeggen leuk voor ons allemaal!

Een goed functionerend ecosysteem is zelfregulerend (Bron: Sasol Inzalo Foundation)

    Kort uitstapje. Het zal je niet ontgaan zijn dat in de media steeds vaker over verlies aan biodiversiteit wordt gerept. In ‘normaal Nederlands’ betekent dit dat er in steeds sneller tempo dier- en plantsoorten uitsterven

    Tot één vijfde van alle zoogdieren, één achtste van alle vogels en één derde van alle koralen geschaard. Bron: Pimm, S.L., Jenkins, C.N., Abell, R., Brooks, T.M., Gittleman, J.L., Joppa, L.N., Raven, P.H., Roberts, C.M., Sexton, J.O. (2014, 30 mei). The biodiversity of species and their rates of extinction, distribution, and protection. Science, 344(6187). Onderzoekers van het World Wildlife Fund (in Nederland bekent als het Wereld Natuur Fonds) en de Zoological Society of London berekenden dat het aantal wilde diersoorten in 40 jaar is gehalveerd. Bron: Carrington, D. (2014, 30 september). Earth has lost half of its wildlife in the past 40 years, says WWF. The Guardian

    . Dit is alarmerend, omdat met het verdwijnen van slechts één dier- of plantsoort een goed functionerend ecosysteem in kan storten. De kettingreactie aan gevolgen daarvan is vaak pas achteraf merkbaar en niet of nauwelijks te herstellen. Zo verliezen verschillende plantsoorten hun voortplantingsmethode met het verdwijnen van de bij en olifant en zijn er meer heftige overstromingen door de kap van mangrovebossen.

      En hier komt onze held de mossel met zijn puike baard de hoek om kijken! Want: waar mossels zijn is een hoge biodiversiteit . Met hun mosselpoep vormen alle mossels samen namelijk een slikachtig leefgebied waarin veel schelpdieren, zeeduizendpoten en kokerwormen kunnen leven. Deze voedselrijke leefgebieden hebben op hun beurt weer een grote aantrekkingskracht op vogels als wulpen en scholeksters. Ain’t no party like a mussalicious party!

      Kinders, de plastic soep is klaar!

      Had u water of plastic besteld? (Illustratie: Shanna Wielinga)

        De mossel is een rolmodel voor de wetenschap en een gulle buur, maar wist u dat de mossel ook een trouwe boodschapper is? De mossel vertelt ons namelijk al een tijdje dat de plastic soep die wij hebben gemaakt gaar is. Erg gaar… In mossels zijn al in diverse studies stukjes micro-plastic gevonden. Dit is een indicatie dat plastic niet wordt afgebroken, maar zich telkens verder opsplitst in kleinere deeltjes. Je kunt je voorstellen dat je een stuk ballon nog wel uit je eten kunt vissen, maar als het zelfs een filterspecialist als de mossel niet lukt om een onderscheid te maken tussen eet- en oneetbaar materiaal dan lijkt het huwelijk tussen water en plastic compleet.

        Ode aan

        De mossel dus, is een veelzijdige schelp. En hij weet het, kiek em shinen! Te mooi om op te eten…

        Shanna Wielinga is de oprichtster van snakeshusband. Ze is van jongs af aan betrokken geweest bij het leed van dieren in de intensieve vee-industrie. Vanaf haar eerste verzetsdaad vegetariër te worden tot het ondernemen van acties om de vee-industrie structureel te hervormen, streeft ze naar een inclusieve maatschappij waarin mens en dier een waardig leven kunnen leiden.

        Wil je in naar aanleiding van dit artikel in contact komen met snakeshusband? Dat kan!

        Contactformulier

         

Top Back To Top